کتاب‌ بهترین مربی است و می‌تواند در زمینه توسعه فردی راهنمای ما باشد. توسعه فردی را از دو جنبه می‌توان بررسی کرد. در نگاه اول مهارت‌ها و توانایی‌هایی است که ما در حال حاضر داریم و لازم است بعد از شناخت‌شان آن‌ها را تقویت کنیم. در نگاه دیگر مهارت‌هایی است که ما هنوز کسب نکرده‌ایم ولی به آن‌ها نیاز داریم و لازم است آن‌ها را بیاموزیم تا سرعت رشد و پیشرفت ما چند برابر شود. در این مطلب به معرفی 5 کتاب خوب در زمینه توسعه فردی می‌پردازیم تا به کمک این مربیان خاموش اما هدایتگر، مسیر پیشرفت خود را روشن کنیم. با ما همراه باشید.

هفت عادت مردمان موثر

هفت عادت مردمان موثر

یکی از بهترین کتاب‌های دهه 1990 در زمینه روانشناسی و توسعه فردی، کتاب هفت عادت مردمان موثر نوشته استفان کاوی است. کاوی در کتاب خود در تلاش است که این مفهوم را بیان کند: کارهایی که ما در زندگی خودمان انجام می‌دهیم، ناشی از درکی است که از جهان پیرامون خود داریم و چنان چه بخواهیم جهان پیرامون خود را تغییر دهیم در ابتدا باید تغییر را از خودمان شروع کنیم.

 او عادت‌هایی را در کتاب هفت عادت مردمان موثر به شما معرفی می‌کند که با فراگیری آن‌ها درک و فهم‌تان نسبت به جهان پیرامون متحول می‌شود و با تغییر بینش خود در نهایت به پیروزی و موفقیت می‌رسید.

عادت‌هایی که استفان کاوی در کتاب خود بیان کرده است به شرح زیر است:

  • عامل باشید؛ یعنی مسئولیت تمام کارهای‌ خود را بر عهده بگیرید.
  • شروع از پایان در ذهن؛ یعنی آینده هر موضوعی را در ذهن تجسم کنید.
  • نخست به اولین‌ها پرداختن؛ یعنی در کارهایتان اولویت‌‌بندی داشته باشید.
  • برنده – برنده اندیشیدن؛ یعنی موفقیت دیگران را نیز در نظر بگیرید.
  • اول فهمیدن و سپس فهماندن؛ یعنی ابتدا مطلب را بفهمید و سپس به دیگران توصیه کنید.
  • هم‌افزایی یا سینرژی؛ یعنی با انرژی گروهی همراه شوید.
  • ارّه تیز کردن؛ یعنی باید همیشه روی خودمان از نظر جسمی، ذهنی، روانی و اجتماعی کار کنیم.

هر کدام از این عادت‌ها به نوبه خود قدرتی به شما خواهد داد تا به کمک آن بتوانید در زندگی شخصی و کسب و کار خود به فردی موفق و توانمند تبدیل شوید. گفتنی است که عادت‌های شماره 1، 2 و 3 بر توسعه و توانمندی‌های فردی تمرکز دارند و هدف‌شان این است که فرد را از شخصی وابسته به شخصی مستقل تبدیل کنند اما عادت‌های شماره 4، 5 و 6 بر کار گروهی و رشد توانمندی‌های گروهی و اجتماعی در اشخاص تمرکز دارند و با این هدف که سبب رشد و توسعه همکاری، مهارت‌های ارتباطی و فعالیت‌های اجتماعی در افراد است در کتاب عنوان می‌شوند.

 عادت شماره 7 نیز بر پیشرفت مستمر و مداوم افراد تمرکز دارد و پوشش دهنده هر شش عادت دیگر است. با رعایت این هفت عادت در زندگی خود به معنای حقیقی کلمه می‌توانید در خلقیات و کسب و کار و زندگی خود تغییراتی را به وجود آورید تا در مسیر رشد و پیشرفت قرار گیرید.

اثر مرکب

اثر مرکب

دارن هاردی نویسنده کتاب اثر مرکب یکی از بهترین سخنرانان و نویسندگان جهان در زمینه موفقیت و توسعه فردی است. همچنین آثار او از بهترین و تأثیرگذارترین آثار انگیزشی به حساب می‌آیند. در کتاب اثر مرکب، هاردی در تلاش است بگوید که همه افراد با کمک گرفتن از اثر مرکب می‌توانند تغییرات شگف‌انگیزی را در زندگی خود ایجاد کنند. تغییراتی که در نهایت باعث توسعه و رشد آن‌ها می‌شود.

حال سوالی که در این جا مطرح می‌شود این است که اثر مرکب چیست؟ اثر مرکب بیانگر این مطلب است که انتخاب‌ها و رفتارهای کوچک و روزانه‌ ما، که مدام آن‌ها را تکرار می‌کنیم، می‌توانند به مرور زمان و با کنار هم قرار گرفتن نتایج بزرگی را رقم بزنند.

با یک مثال این مفهوم را در اقتصاد توضیح می‌دهیم. مقدار اندکی از پول سپرده‌گذاری شده را در نظر بگیرید که هر ماه سود کمی به آن اضافه می‌شود و ماه بعد نیز سود به اصل پول و سود ماه‌های قبل تعلق می‌گیرد. حال اگر این حساب را چند سالی داشته باشیم می‌بینیم که در طول این سال‌ها پول ما چند برابر شده است که به این اتفاق نیز سود مرکب گفته می‌شود. این مسئله را برای هر چیزی می‌توانید متصور شوید. دارن هاردی با توجه به این موضوع مهم، رشد مرکب را برای هر کار یا رفتار یا انتخابی مطرح می‌کند. مانند کاهش وزن، سرمایه‌گذاری، افزایش بهره‌وری و… .

او در جایی از کتاب می‌گوید که برای انجام کارهای بزرگ، قدم‌های کوچک اما مداوم کافی است. البته شاید در ابتدا به نظر برسد که پیشرفتی نداشته‌ایم اما رشد اصلی و توسعه فردی در اثر گذشت زمان خودنمایی می‌کند.

در اثر مرکب می‌خوانیم که برای آن که یک رفتار خوب در ضمیر ناخودآگاه شما بنشیند و به یک عادت تبدیل شود، باید هر روز آن را انجام دهید. به عنوان مثال با کم کردن میزان شکر از برنامه غذایی روزانه خود، بعد از گذشت اندک زمانی احساس خواهید کرد که وزن شما کاهش پیدا کرده است. در مقابل برای ترک رفتارهای بد نیز باید به طور مستمر در تلاش باشید. به عنوان مثال برای شخصی که قصد ترک سیگار دارد، بهتر است با کم کردن تعداد سیگارها، به مرور زمان به هدف خود دست پیدا کند.

هاردی در کتاب خود راهکارهایی را برای حذف عادت‌های بد عنوان می‌کند که در زیر بخشی از آن‌ها را آورده‌ایم.  

  • در ابتدا عوامل محرک عادات‌ بد را شناسایی کنید. یعنی چه عواملی شما را تحریک می‌کند که یک عادت بد را انجام دهید؟ تمامی آن‌ها را در دفترچه‌ای یادداشت کنید.
  • در ادامه سعی کنید عوامل محرک و مسائلی که زمینه این عوامل را فراهم می‌کند از زندگی‌تان حذف کنید.
  • اگر نتوانستید یک عادت بد را به صورت کامل کنار بگذارید سعی کنید آن عادت بد را با یک عادت خوب جایگزین کنید. مثلا به جای چیپس خوردن حین دیدن تلویزیون میوه بخورید.
  • نکته مهمی که کتاب اثر مرکب بر مبنای آن نوشته شده این است که عادات یک شبه از بین نمی‌روند. بلکه شاید سال‌ها طول بکشد تا عادتی بد که نهادینه شده است از بین برود پس صبور باشید و ناامید نشوید.

به طور کلی با مطالعه کتاب اثر مرکب که یکی از پنج کتاب خوب در زمینه توسعه فردی است شما به درک مفهوم آهسته اما پیوسته رفتن خواهید رسید.

قورباغه‌ات را قورت بده

قورباغه را قورت بده

کتاب قورباغه‌ات را قورت بده اثر برایان ترسی و یکی از بهترین کتاب‌ها در زمینه توسعه فردی است. شما با خواندن این کتاب به یکی از مهمترین عادات تحول شخصیتی پی خواهید برد و آن اهمیت دادن به اولویت‌ها و صرف نظر کردن از اهمال کاری است. مفهوم «قورباغه‌ات را قورت بده» برگرفته از نقل قول مشهور مارک تواین است که گفته بود: «هر روز صبح یک قورباغه زنده را قورت دهید، با این کار هیچ اتفاق بدتری برای‌تان در طول روز نخواهد افتاد».

به تعبیری ساده‌تر یعنی روزتان را با انجام دادن کاری شروع کنید که به هیچ عنوان دوست ندارید آن را انجام دهید و همیشه در انجام آن تعلل می‌کنید. با این کار، مطمئن خواهید بود که روزتان راحت‌تر سپری می‌شود و دیگر استرس انجام کار ناخواسته را ندارید چرا که آن را انجام داده‌اید. قورباغه در این جا نماد بزرگترین و مهمترین کاری است که باید انجام دهید.

به عقیده تریسی زندگی ما مجموعه‌ای از عادت‌های ما است و افرادی که عادت به تاخیر انداختن کارهای مهم را دارند، زندگی خوشایندی نخواهند داشت. او مهمترین دلیل به تاخیر انداختن کارها را نداشتن انگیزه می‌داند و این که درست نمی‌دانیم قرار است با انجام آن کار چه چیزی به دست آوریم.

برایان تریسی در کتاب خود به بیان 21 روش سودمند برای غلبه بر تنبلی و انجام سریع‌تر کارها پرداخته است که در ادامه به چندی از این روش‌ها اشاره می‌کنیم.

  • هدف خود را مشخص و روشن در نظر داشته باشید. روشن نبودن هدف باعث سردرگمی می‌شود. هرچه اهداف شفاف‌تر باشند، دستیابی به آن‌ها نیز سریع‌تر می‌شود.
  • برنامه‌ریزی باعث سرعت عمل است. چرا که هر دقیقه برنامه‌ریزی معادل ۵ الی ۱۰ دقیقه صرفه جویی در زمان انجام کار است. بنابراین بهتر است همیشه از قبل برنامه‌ریزی داشته باشید.
  • حتما قبل از شروع کارها، لیستی تهیه کنید و با توجه به ارزش و ضرورت آن‌ها را اولویت‌بندی کنید. در واقع رمز موفقیتی که در کتاب قورباغه‌ات را قورت بده بارها تکرار شده موضوع اولویت‌بندی است.
  • یکی از تکنیک‌های غلبه بر تنبلی این است که قبل از شروع هر کاری مقدمات آن را فراهم کنید. زمانی‎که همه چیز آماده باشد دیگر تنبلی در انجام کار معنا ندارد.
  • همواره در حال به روز کردن اطلاعات خود باشید. چرا که هر اندازه هم در انجام کاری توانا باشید، دانش شما در حال کهنه شدن است.
  • تمرکز داشتن نقطه قوت شما است پس سعی کنید افکار خود را روی کاری که انجام می‌دهید، تمرکز کنید.
  • نقاط ضعف خود را توجیه نکنید بلکه آن‌ها را مشخص کنید و برای بهبود آن‌ها برنامه ریزی داشته باشید.
  • محدودیت‌های خود را بشناسید. محدودیت‌ها همان عوامل بازدارنده بیرونی یا درونی هستند که تمرکز شما را مختل می‌کنند. پس از شناسایی محدودیت‌ها سعی کنید آن‌ها را برطرف کنید.
  • تنها شخصی که می‌تواند به شما انگیزه دهد و نجات‌دهنده شما باشد خودتان هستید. پس برای موفقیت و توسعه فردی به خودتان انگیزه بدهید و برای بالاتر بردن کارایی خود، خود را تحت فشار بگذارید.
  • طبق قانون تنبلی سازنده، ضروری است که در انجام برخی کارها تنبلی کنید و آن کارهای بی ارزش یا کم ارزش است. زمانی که کار کم ارزش حذف شود یا به تاخیر انداخته شود وقت برای کارهای مهم باز می‌شود.

بیندیشید و ثروتمند شوید!

بیندیشید و ثروتمند شوید

یکی دیگر از کتاب‌های خوب در زمینه توسعه فردی، «کتاب بیندیشید و ثروتمند شوید» اثر ناپلئون هیل است. هیل قسمت عمده زندگی خود را صرف مطالعه روی عادات رفتاری افراد موفق کرد و در نهایت توانست ۱۳ مورد از شایع‌ترین عادات این گروه را در کتاب خود به اشتراک بگذارد تا عموم مردم جهان نیز با مطلع شدن این عادت و به کار بستن آن‌‎ها در زندگی، طعم موفقیت را بچشند.

در این کتاب چند روش برای زندگی در حال توصیه می‌شود که در ادامه به بخشی از آن‌ها اشاره می‌کنیم.

  • از تلقین به نفس استفاده کنید: تلقین به نفس، یکی از روشی‌های روان‌شناختی است که در اوایل قرن بیستم گسترش پیدا کرد؛ به این معنا که یک باور را بارها و بارها به خودتان بگویید تا ملکه ذهن‌تان شود.
  • همیشه بر تصمیم‌های خود پایبند باشید: هیل قاطع بودن را مهمترین دلیل موفقیت در درازمدت می‌داند و می‌گوید:«انسان‌های موفق همواره تصمیم‌های فوری می‌گیرند و سپس به آن‌ها می‌چسبند». نکته دیگری که در این جا باید به آن دقت کنید این است که اهداف خود را با چه کسانی به اشتراک می‌گذارید. بهتر است آن را با مجموعه‌ای از مشاوران معتبر، دوستان نزدیک و متحدین خود در میان بگذارید و در انجام تصمیم‌های خود سرسخت باشید.
  • برای تسریع در یادگیری خود به یک گروه Mastermindملحق شوید: ناپلئون هیل گروه Mastermind  را راه‌اندازی کرد و در حال حاضر میلیون‌ها نفر در سراسر جهان از طریق اینترنت از آن استفاده می‌کنند.

هدف اصلی ایجاد این گروه‌ها ترکیب دانش و تلاش دو یا چند نفر به منظور هماهنگی در یک هدف مشخص است زیرا به اعتقاد هیل ترکیب قدرت مغزی دو یا چند نفر برای حل مشکلات، باعث می‌شود نتیجه بهتری حاصل شود.

نیروی حال

نیروی حال

پنجمین کتاب خوب در زمینه توسعه فردی که قصد داریم به شما معرفی کنیم کتاب نیروی حال اثر اکهارت تول است. موضوعی که تول در این کتاب به آن اشاره دارد مسئله تغییر نگرش است. در حقیقت او در کتاب نیروی حال، به شما یاد می‌دهد تا نگرش‌تان را نسبت به همه جوانب زندگی خود عوض کنید. این تغییر نگرش، با زندگی در لحظه حال رخ می‌دهد.

او کتاب نیروی حال را عصاره‌ آموزه‌‌های خود می‌داند و می‌گوید: «من سعی کرده‌ام آموزه‌‌هایم را تا جایی که امکان دارد در ظرف کلمات بریزم و با اشخاص و گروه‌‌های کوچک و سالکان راه معنا در میان بگذارم. این تلاش من ده سال به طول انجامید».

اکهارت تول معتقد است که ذهن  انسان است که او را در زنجیره‌ افکار منفی نسبت به گذشته یا آینده گرفتار کرده‌ است. مواردی چون قضاوت نسبت به اتفاقاتی که پیش می‌آید، خیال‌پردازی و دلهره از آینده‌‌ای که در راه است، استرس و هیجانات روحی، همه و همه‌ کار ذهن است در حالی که زمان حال ما به این موارد هیچ اهمیتی نمی‌دهد.

بنابراین برای رهایی از این افکار منفی بهتر است زندگی را در همان ثانیه‌ی حضور حس کنیم و از زندگی در لحظه اکنون بیشترین استفاده را ببریم. اعتقاد تول این است که لحظه‌ حال تنها واقعیتی است که باید با آن مواجه شد و درحقیقت آینده‌ای وجود ندارد. چرا که تمام آن چیزی که ما به آن آینده می‌گوییم، مجموع لحظاتی است که درحال ما جریان دارند.

 

سخن آخر

در این مطلب به معرفی 5 کتاب خوب در زمینه توسعه فردی پرداختیم و کتاب‌های اثر مرکب، هفت عادت مردمان موثر، قورباغه‌ات را قورت بده، نیروی حال و بیندیشید و ثروتمند شوید را، از آن جهت که راهنمای مفیدی در راه رشد و پیشرفت شخصی هستند، بررسی کردیم. برای بهره‌مندی بیشتر از این کتاب‌ها، توصیه می‌کنیم نسخه کامل آن‌ها را تهیه و مطالعه کنید.