چگونه یک شنونده خوب شویم ؟

در دهه‌های اخیر به مقوله خوب صحبت کردن و تقویت تکنیک های مربوط به آن، بسیار صحبت شده و در عرصه های مختلف راجع به این موضوع پرداخته شده است، اما آیا هنر خوب گوش دادن ارزشش از خوب صحبت کردن کمتر است؟ این امر را به خاطر داشته باشید که هر ارتباطی دوطرفه است و در این ارتباط وجود یک شنونده خوب الزامی است. در این مطلب بر آن شدیم تا به عوامل مختلف در جهت تقویت تکنیک های خوب گوش دادن بپردازیم. به همین منظور با ما همراه باشید.

سکوت کنید اما سکوت مطلق نه!

معمولا یک شنونده خوب باید کاری فراتر از سکوت مطلق انجام دهد. در همین راستا باید بدانید که یک شنونده خوب هر چند دقیقه یک بار از مکالمه انجام شده سوالاتی را مطرح می‌کند تا بتواند ارتباط قوی تر و درک بهتری از آن مکالمه داشته باشد. در ادامه این امر برای گوینده باعث می شود که موضوع مورد بحث را به شکل شفاف و واضح تر برای شنونده بیان کند.

همیشه درنظر داشته باشید که در این موقعیت‌ه،ا نشستن و اختیار سکوت مطلق نشانه ی خوبی نیست! اما ایجاد ارتباط کلامی مداوم و جذاب در طی مکالمه در غالب ایجاد سوال های مربوط به بحث می‌تواند رغبت گوینده را هم برای ادامه بیشتر کند. پس تا اینجای کار به اهمیت عدم انتخاب سکوت مطلق در ارتباط با دیگران آگاه شدیم.

شنوندگان خوب، به گوینده اعتماد به نفس هدیه می‌دهند

معمولا مکالمات انجام شده بین دو نفر به دو شکل کلی انجام می‌پذیرد. در حالت اول افراد بیشتر علاقه دارند که فقط شنیده شوند و صحبت کنند و آنها به بحث انجام شده و روند آن اشرافیت دارند و می دانند که چه چیزی بگویند و چگونه از یک بخش به بخش دیگر بروند و در این فرآیند به یاد داشته باشید که فرد فقط نیاز به شنیده شدن دارد.

در حالت دوم مکالمات دوطرفه، افراد برای یافتن یک راه حل یا نیاز به مشورت و درخواست نصیحت شروع به تبادل نظر می‌کنند. به یاد داشته باشید که در این مدل از ارتباطات شما به عنوان یک شنونده اجازه دارید طرف مقابل را نقد کنید و بحث را ادامه دهید. برعکس در حالت قبلی شما اجازه نقد یا قضاوت را نسبت به طرف مقابل نخواهید داشت!

در نهایت یک شنونده خوب باید به شکلی عمل کند و در لحظه حضور داشته باشد که شخص گوینده حس حمایت، همدلی، اعتماد و … را از شخص شنونده دریافت نماید. با این تفاسیر به اهمیت هدیه دادن اعتماد به نفس از جانب شنونده خوب به گوینده، مطلع شدیم. در ادامه به راهکارهایی که باعث می‌شود علامت هایی به مخاطب خود ارسال کنید که نشان دهنده این باشد که شما شنونده خوبی هستید را شرح میدهیم.

اما چگونه یک شنونده خوب شویم؟

در این بخش به 6 مورد زبان بدن و 2 مورد کلامی در برقراری ارتباطات دوطرفه و تبدیل شدن به یک شنونده خوب میپردازیم:

  1. ایجاد تماس چشمی: همیشه به یاد داشته باشید که مهم ترین عامل ایجاد ارتباط خوب و موثر، ایجاد ارتباط چشمی با شخص گوینده است. در صورتی که شما در برقراری ارتباط و در حین صحبت کردن طرف مقابل نتانید ارتباط چشمی موثر برقرار کنید، طبیعتا طرف مقابل در شرایط مناسبی برای ادامه گفتگو قرار نخواهد گرفت. پس از همین جهت باید تکنیک برقراری ارتباط چشمی را در ارتباطات خود در اولویت اول قرار دهید. منظور از ایجاد ارتباط چشمی با طرف مقابل، زل زدن در چشمان طرف نیست! این کار به کل تمرکز شخص مقابل را مختل می کند. شما در این فرآیند می توانید با تمرین های مداوم خود را به روز کنید.
  2. اهمیت حرکت چشم‌ها: چشمان خود را در ایجاد ارتباطات دوطرفه در حالت یکنواخت و سکون درنیاورید. با این کار شما در گرداب زل زدن به شخص مقابل دچارخواهید شد. پس راه حل چیست؟ اول اینکه شما می توانید جهت نگاه خود را از یک چشم مخاطب یا گوینده به چشم دیگر تغییر دهید. و دوم اینکه برای ایجاد یک مسیر و حالت مثلث گونه بین دو چشم و لب ها احساس بهتری به طرف مقابل دهید. همیشه به یاد داشته باشید که استفاده از حرکت چشم ها، مانع از زل زدن در چشم های طرف مقابل می شود.
  3. اهمیت کج کردن سر: در برقراری ارتباطات استفاده از تکنیک کج کردن سر باعث می شود به عمق نگاه شما و توجه تان به گفتگوی در حال حاظر، بیافزاید و حالت جستجوگرانه به شخصیت شما الهام شود. این تکنیک ساده باعث می شود که صاحب سخن را سر ذوق بیاوریم و وی برای ادامه گفتگو بیشتر انگیزه داشته باشد. و این فن بیشتر در زمانی کاربرد دارد که گوینده در حال بازگو کردن بخش مهمی از صحبت های خویش است.
  4. تکنیک تکان دادن سر: با استفاده از این اصل باعث می شویم که بدون صحبت کردن به مخاطب بفهمانیم که ما در حال گوش دادن به صحبت های وی هستیم. اما همین تکان دادن سر ممکن است سه حالت داشته باشد اول تکلن دادن آرام سر است که می تواند به معنای این باشد که من همراه با گوش دادن به حرف شما دارم به آنها فکر می کنم و این عمل لزوما به معنی تایید گفته های شما نیست. در حالت دوم تکان دادن سریع سر است که به این معنی است که من به شما این سیگنال را میدهم که بله شما صحیح می فرمایید. و در حال سوم یا آخر حرکت خیلی سریع سر می باشد که در این حالت علاوه بر تایید بر گفته های صاحب سخن، شما هیجان زده بودن خود را به نمایش میی گذارید.
  5. مجموع حرکات کل بدن: مواردی که تا اینجه به آنها پرداختیم بیشتر مربوط به نواحی سر و چشمان بود که نقش به سزا و پر اهمیتی را در برقراری ارتباطات دو نفره دارند. در این بخش به اهمیت حرکات بدن نظیر نوع نشتن هم پی خواهید برد. به عنوان مثال در برقراری ارتباط اگر کل بدن شما در مقابل طرف روبروی شما باشد این پیغام را می رساند که شما کل توجه خود را به وی اختصاص داده اید. و در ادامه همین حالت اگر گهگاهی بدن خود را به سمت صاحب سخن متمایل کنید این حس را القا میکید که شخص گوینده مطالب جالبی را برای شما تعریف میکند. درنظر داشته باشید که برای استفاده از این تکنیک حتما در بازه فاصله دو تا چهار قدم با طرف مقابل باشید در غیر اینصورت شما با این کار به وی احساس نا امنی را منتقل خواهید کرد.
  6. فیلتر حرکات منفی بدن: در ادامه ی تکنیک قبلی حتما درنظر داشته باشید که از برخی موارد در برقراری ارتباط که در موضع شنونده هستید پرهیز کنید. مثلا بدن شما به یک جهت باشد و سر شما در جهت شخص گوینده، عدم استفاده از ابزار های رو میز و بازی کردن با آنها، استفاده از دست ها زیر چانه و …
  7. استفاده از صوت های تاییدی: این امر تا اینجا برای شما مشخص شده است که نباید بین صحبت های صاحب سخن وارد شد و تمرکز وی را بهم بزنید اما با این حال شما به منظور تایید و ایجاد انگیزش در گفتگوی انجام شده باید از اصواتی نظیر: آها، اوهوم، و … استفاده نمایید.
  8. اهمیت استفاده از الفاظ خاص: در ادامه لند قبلی شما می توانید از الفاظ دیگری که بیشتر نقش تاییدی دارند نیز استفاده کنید. نظیر: خوب که اینطور، واقعأ؟!، درک میکنم و …..

سخن آخر

در این مقاله ما سعی کردیم به اهمیت هنر خوب گوش کردن و اینکه چگونه و با استفاده از چه تکنیک هایی به یک شنونده خوب در ارتباطات خوب، تبدیل شویم پرداختیم. به عنوان نکته نهایی در این زمینه پیشنهاد می کنیم با به کارگیری همزمان از تکنیک های نام برده در ارتباطات خود حتما خود را جای صاحی سخن قرار دهید و انتظارات خود از شنونده را در کسری از زمان بررسی کنید، این تکنیک نیز به شما دید خوبی در راستای هماهنگی حرکاتی که باید به نمایش بگذارید، خاهد داد.